Anaokulu Tam Gün mü Yarım Gün mü Olmalı? Karar Rehberi
Anaokulu tam gün mü yarım gün mü olmalı? Sabahçı, öğlenci ve tam gün seçeneklerini uyku, oyun ve ailenin iş düzeni açısından adım adım karşılaştırıyoruz.
Kısa cevap: tek bir doğru yok. Karar; ailenin iş düzenine, çocuğun uyku ve dinlenme ihtiyacına ve okula hazır oluşuna göre verilir. Aşağıda tam gün, sabahçı ve öğlenci seçeneklerini bu açılardan karşılaştırdık; sonunda da kısa bir karar tablosu var.
Tam gün, sabahçı, öğlenci: terimler ne anlama geliyor?
- Tam gün: Çocuk günün tamamını okulda geçirir; kahvaltı, öğle yemeği ve ara öğün genellikle okulda verilir.
- Sabahçı (yarım gün sabah): Çocuk günün ilk yarısında okuldadır.
- Öğlenci (yarım gün öğleden sonra): Çocuk günün ikinci yarısında okuldadır.
Bu terimler resmî okullardaki düzenden gelir. MEB’in yönetmeliğine göre resmî okul öncesi kurumlarında güne başlama, oyun, beslenme, temizlik, etkinlik, dinlenme ve günü değerlendirme zamanlarını içeren, günde ellişer dakikalık altı etkinlik saatiyle tekli eğitim esastır; kesin kaydı yapılamamış çocuk bulunan okullarda ise ikili eğitim, yani sabahçı-öğlenci düzeni zorunludur.
Masal Ormanı Anaokulu’nda üç seçenek var: tam gün 07:45 – 19:00, yarım gün sabah 07:45 – 12:00 ve yarım gün öğleden sonra 12:00 – 19:00.
Uyku ve dinlenme ihtiyacı
Dünya Sağlık Örgütü’nün önerilerine göre 1-2 yaşındaki çocuklar şekerlemeler dahil günde 11–14 saat, 3-4 yaşındaki çocuklar ise 10–13 saat kaliteli uyku almalıdır. Hangi programı seçerseniz seçin, çocuğunuzun toplam uyku ihtiyacını karşılayan ve her gün aynı saatlerde tekrar eden bir düzen kurmak önemlidir.
Günlük hareket ve oyun ihtiyacı
Aynı öneriler 3-4 yaşındaki çocukların günde en az 180 dakika fiziksel olarak aktif olmasını, bunun en az 60 dakikasının orta-yüksek şiddette olmasını ve çocukların tek seferde bir saatten uzun süre hareketsiz tutulmamasını ister. Tam gün programda bu hareket okulda gün boyuna yayılır; yarım gün programda ise günün diğer yarısında evde ya da parkta hareket için zaman ayırmak gerekir.
Sürenin yanında etkileşimin niteliği de önemlidir. Harvard Üniversitesi Çocuk Gelişimi Merkezi, çocuk ile yetişkin arasındaki karşılıklı “serve and return” etkileşimlerinin beynin yapısını şekillendirmede kilit rol oynadığını vurgular. Okulda ya da evde; önemli olan çocuğunuzun gününde bu sıcak ve karşılıklı anların yer almasıdır.
Çalışan aileler: geç alım ve nöbet sınıfı
İki ebeveynin de tam gün çalıştığı ailelerde karar çoğu zaman saatler üzerinden verilir. Tam gün programın yanında önemli bir soru daha vardır: Geç kaldığınızda ne olacak? Masal Ormanı’nda nöbet sınıfımız tam gün programına dahildir; çocuğunuz siz gelene kadar öğretmen gözetiminde kalır.
Sabahçı mı öğlenci mi?
Yarım gün seçtiyseniz sıradaki soru hangi kuşağın uygun olduğudur. İki ölçüt öne çıkar:
- Çocuğun uyku ritmi: Sabah erken ve dinç uyanan çocuklar için sabah kuşağı; sabahları yavaş uyanan çocuklar için öğleden sonra kuşağı daha rahat olabilir.
- Ailenin programı: İş saatleriniz, kardeşlerin okul saatleri ve ulaşım, hangi kuşağın sürdürülebilir olduğunu belirler.
Masal Ormanı’nda sabah kuşağında kahvaltı, öğleden sonra kuşağında öğle yemeği ve ikindi kahvaltısı okulumuzda verilir.
Kademeli başlangıç ve öğretmenle birlikte karar
Okula yeni başlayacak çocuklar için kısa günlerle başlayıp süreyi yavaş yavaş artırmak uyumu kolaylaştırabilir. Amerikan Pediatri Akademisi de çocukla birlikte okulu önceden ziyaret etmeyi önerir. Kararınızı ilk haftaların ardından öğretmenle birlikte gözden geçirebilirsiniz. Uyum sürecine dair öneriler için Okula Uyum yazımıza göz atın.
Kısaca karar tablosu
| Seçenek | Masal Ormanı’nda saatler | Okulda verilen öğünler | Kimler için uygun olabilir? |
|---|---|---|---|
| Tam gün | 07:45 – 19:00 | Kahvaltı, öğle yemeği, ikindi kahvaltısı | Tam gün çalışan aileler, günün tamamında düzenli bir akış isteyenler |
| Sabahçı | 07:45 – 12:00 | Kahvaltı | Öğleden sonrayı evde geçirmek isteyenler, erken uyanan çocuklar |
| Öğlenci | 12:00 – 19:00 | Öğle yemeği, ikindi kahvaltısı | Sabahları evde vakit geçirmek isteyenler, geç uyanan çocuklar |
Programlarımızın ayrıntılarını Programlar sayfamızda bulabilir, sorularınız için bizi arayabilirsiniz.
Kaynaklar
- MEB, Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği
- Dünya Sağlık Örgütü, To grow up healthy, children need to sit less and play more (2019)
- Harvard University Center on the Developing Child, Serve and Return
- American Academy of Pediatrics / HealthyChildren.org, Preparing Your Child for Child Care
